Stuk 1356 (2007-2008) – Nr. 1



Zitting 2007-2008


17 oktober 2007


VOORSTEL VAN RESOLUTIE 

– van de heer Bart Caron, de dames Vera Van der Borght, Vera Jans en Helga Stevens 
en de heren Bart Van Malderen en Tom Dehaene – 
betreffende een experiment persoonsgebonden budget 

WEL



Stuk 1356 (2007-2008) – Nr. 1


2


TOELICHTING 

DAMES EN HEREN, 

We staan voor grote uitdagingen in de zorg-en in de 
welzijnssector. Ondanks de stijgende budgetten die we 
als overheid vrijmaken lijken de vragen toe te nemen. 

Door de verbetering van de medische wetenschap 
stijgen de overlevingskansen van mensen die geveld 
worden door een CVA (cerebrovasculair accident) of 
een verkeersongeval. Tegelijk stijgen ook de overlevingskansen bij pasgeboren baby’s en jongere kinderen met een levensbedreigende ziekte of handicap. 
Die evolutie in de medische wetenschap valt samen 
met een demografische evolutie. Mensen blijven 
steeds langer leven. Dat geldt uiteraard ook voor 
mensen met een handicap of een chronische ziekte. 
De groep ouderen met een handicap of ziekte wordt 
groter. 

Niet enkel het aantal vragen stijgt, ook de inhoud 
van de vragen wijzigt. Uit onderzoek blijkt dat een 
toenemend aantal mensen er bewust voor kiest 
zo lang mogelijk in hun thuisomgeving te kunnen 
wonen. Ook mensen met een handicap kiezen bewust 
voor een inclusieve setting en een zorg die ze meer 
zelf kunnen aansturen. 

Het is een uitdaging om als overheid op die evoluties 
in te spelen. 

De heroriëntering van een aanbodgestuurde zorg 
naar een vraaggestuurde zorg staat al langer op de 
politieke agenda. Vlaanderen volgt een internationale evolutie waarbij de persoon met een handicap of 
chronische ziekte centraal komt te staan in de organisatie van de welzijns- en de zorgsector. 

Via het project ‘persoonlijke toekomstplanning’ 
wordt op dit ogenblik ervaring opgedaan met onafhankelijke vraagverduidelijking. 

Via een hervorming van de diagnostiek en de indicering is het de bedoeling te komen tot kwalitatieve, 
efficiënte, eenvoudige en doorzichtige diagnose en 
indicering. De vraag van de persoon met een handicap staat daarbij centraal. De wijze waarop de vraagverduidelijking zal gebeuren is essentieel met het oog 
op zorg op maat. 

Via het project zorggradatie werd de afgelopen twee 
jaar informatie verzameld over het huidige zorgaan

bod aan personen met een handicap. Via onderzoek 
en met betrokkenheid van de sector komt men tot een 
modulering van het aanbod. Per module wordt een 
kostprijs berekend, rekening houdend met de extra 
organisatiekosten. Het is de bedoeling om via een 
hervorming van de financiering op basis van zorggradatie te komen tot een eerlijkere verdeling van de 
subsidies aan voorzieningen. 

Via de Centrale Zorg Registratie beschikt de overheid tweejaarlijks over cijfermateriaal over het aantal 
dringende zorgvragen dat wordt opgelost en over de 
vragen die onbeantwoord blijven. 

Via de lopende inschaling van PAB-aanvragers zal er 
tegen het einde van 2007 een beter zicht zijn op de 
urgentie en de zwaarte van de zorgvragen. 

Via Zorgregie wordt het aanbod van voorzieningen 
binnen regio’s beter afgestemd op de vraag in de 
regio. 

Via het proefproject geďntegreerd wonen experimenteert men met meer inclusieve woonvormen. Interessant is de scheiding die gemaakt wordt tussen wonen 
en de begeleiding en zorg vanuit een voorziening. 

Intussen blijft het budget dat wordt besteedt aan het 
wegwerken van de wachtlijsten jaarlijks stijgen met 
22, 5 (in 2007) en 32 (in 2008) miljoen euro. 

De opgesomde projecten en hervormingen zijn stappen in de richting van een meer vraaggestuurde zorg. 

Maar niet alle stappen zijn gezet. De aangekondigde 
evolutie naar een persoonsgebonden financiering van 
de gehandicaptenzorg is momenteel beperkt tot de 
regeling voor PAB en de modules in het kader van het 
project zorggradatie. De indieners van deze resolutie 
vragen van de Vlaamse Regering het engagement om 
in 2008 te starten met een project persoonsgebonden 
budget. 

Via een experiment kan onderzocht worden hoe persoongebonden budgetten kunnen bijdragen tot een 
vraaggestuurde zorg. Daarbij staat de versterking van 
de positie van mensen met een handicap centraal. 

Een dergelijk experiment kan al starten voordat het 
complete wetgevende kader voor de uitvoering van 
het PGB decreet afgewerkt is. Dat kan door een 
beroep te doen op persoonsgebonden convenanten 
naar analogie met het huidige systeem. Convenan


ten worden nu gebruikt als overeenkomst tussen het 
Vlaams Agentschap Personen met een Handicap en 
een voorziening. Een convenant in het kader van 
het uitbreidingsbeleid geeft de aanbieder de nodige 
managementruimte om flexibel in te spelen op dringende ondersteuningsvragen. 

Waar een convenant nu een overeenkomst is tussen 
een voorziening en de overheid is een persoonsgebonden convenant een overeenkomst tussen de overheid en een individuele persoon met een handicap. 
In de convenant wordt, op basis van een individuele behoeftebepaling, een budget toegekend aan de 
persoon met een handicap. Dat budget kan besteed 
worden zoals een persoonlijk assistentiebudget (PAB) 
maar kan ook worden gebruikt om ondersteuning in 
te kopen. Een combinatie van beide systemen wordt 
ook mogelijk. 

Het zal in dat kader noodzakelijk zijn de persoon met 
een handicap te ondersteunen. De indieners willen 
laten onderzoeken of de huidige budgethoudersverenigingen, die nu de personen met een assistentiebudget ondersteunen, daarvoor wellicht de best geschikte 
actoren zijn. 

De grootte van het budget wordt bepaald op basis 
van een individuele inschaling en een inschatting van 
de kostprijs van de aangeboden ondersteuning. 

Globaal zal er een voldoende budget moeten worden uitgetrokken zodat de experimentele groep groot 
genoeg is om beleidsconclusies te kunnen trekken. 
Het is ook nodig dat er, in de regio’s waar het experiment loopt, zoveel mogelijk zorgvoorzieningen en 
-aanbieders deelnemen. 

De doelgroep voor het experiment zijn alle personen 
met een handicap die al meer dan drie jaar wachten op een urgente oplossing en die bekend zijn via 
de Centrale Zorgvraag Registratie of via een nog 
lopende PAB-aanvraag voor 2005, aangevuld met 
personen die momenteel verblijven in een residentiële 
voorziening. 

Een organisatiewijze die op de reële individuele 
ondersteuningsbehoefte gebaseerd is in plaats van 
op het aanbod, heeft meer kans op slagen bij mensen 

3 Stuk 1356 (2007-2008) – Nr. 1 

met een complexe ondersteuningsvraag. Dit experiment beoogt dus niet enkel de realisatie van het 
PGB-decreet maar evenzeer het aanpakken van de 
wachtlijst in de gehandicaptensector. 

Bart CARON 
Vera VAN DER BORGHT 
Vera JANS 
Helga STEVENS 
Bart VAN MALDEREN 
Tom DEHAENE 

––––––––––––––– 


Stuk 1356 (2007-2008) – Nr. 1


4


VOORSTEL VAN RESOLUTIE 

Het Vlaams Parlement, 

– gelet op: 
1° het decreet persoonsgebonden budget dat 
goedgekeurd werd op 21 december 2001; 

2° het regeerakkoord waarin staat dat de doelmatigheid van het persoonsgebonden budget 
onderzocht zal worden; 

3° de gedachtewisseling over zorggradatie tijdens 
de commissie Welzijn van 8 mei 2007; 

– overwegende dat 

1° er nog geen uitvoeringsbesluiten zijn voor het 
decreet persoonsgebonden budget; 

2° het aantal geregistreerde zorgvragen blijft stijgen; 

3° meer dan duizend van de geregistreerde zorgvragen met urgentiecode 1 en 2 al langer dan 
drie jaar op een antwoord wachten; 

4° het persoonsgebonden budget tot doel heeft de 
sturing van het zorgaanbod door mensen met 
een handicap te verhogen; 

5° via het project zorggradatie werk gemaakt 
wordt van meer differentiatie in het huidige 
aanbod, van een herverdeling van de huidige 
personeelsmiddelen en van een eenvoudiger 
subsidiëringsysteem; 

6° er ook werk gemaakt moet worden van de 
zorgvernieuwing die meer sturingsmogelijkheden geeft aan de persoon met een handicap in 
de organisatie van zijn ondersteuning; 

7° er meer ondernemingsruimte moet komen voor 
de voorzieningen die voor een gepast ondersteuningsaanbod moeten instaan; 

– vraagt de Vlaamse Regering: 
1° in het voorjaar van 2008 te starten met een 
experiment persoonsgebonden budget door het 
afsluiten van persoonsgebonden convenants; 

2° daarvoor een voldoende hoog budget vrij te 
maken, zodat er ook beleidsconclusies uit kunnen worden getrokken; 

3° in dit experiment de zelfsturing van personen 
met een handicap centraal te stellen; 

4° op die manier de problematiek van de lang 
wachtende zorgvragen op te lossen door de 
zorgvragen ouder dan drie jaar en de nog 
lopende PAB-aanvragen van voor 2005 als 
prioritaire doelgroep te nemen voor het experiment, aangevuld met personen die al in een 
residentiële voorziening verblijven; 

5° zo te experimenteren met meer vrije keuze voor 
de personen met een handicap, die zelf beslissen welke ondersteuning ze waar en wanneer 
inkopen; 

6° een beroep te doen op de huidige budgethoudersverenigingen voor de ondersteuning van de 
personen met een handicap die aan dit experiment participeren; 

7° de zorgaanbieders actief bij het experiment te 
betrekken, en te onderzoeken of de voorzieningen vrijwillig een convenant of licentie kunnen 
afsluiten met het VAPH (Vlaams Agentschap 
voor Personen met een Handicap) die hen 
machtigt aan het experiment deel te nemen; 

8° het experiment na twee jaar te evalueren met 
het oog op de opmaak van de toekomstige 
uitvoeringsbesluiten voor het decreet persoonsgebonden budget, en flankerend wetenschappelijk onderzoek te verrichten met het 
oog op de veralgemeenbaarheid van dit experiment; 

9° de modules van het project zorggradatie, die 
essentieel zijn als bouwstenen voor het persoonsgebonden budget, dit jaar te concretiseren. 

Bart CARON 
Vera VAN DER BORGHT 
Vera JANS 
Helga STEVENS 
Bart VAN MALDEREN 
Tom DEHAENE 

––––––––––––––