Het Nederlandse PGB

Jan Troost is een mensenrechtenactivist in Nederland. Hij strijdt al jaren voor het recht op inclusie en zelfbeschikking. Hij vertelt ons hoe het staat met het persoonsgebonden budget in Nederland.

Nederland is voor GRIP lang een voorbeeld geweest van vooruitstrevend beleid omdat het bijna 20 jaar geleden het persoonsgebonden budget invoerde. Via directe financiering, dus een ondersteuningsbudget op maat in eigen handen, konden mensen zelf assistenten aanwerven of ondersteuning inkopen bij organisaties.

De laatste jaren gaat het niet meer zo goed met het Nederlandse PGB. We vroegen Jan Troost om vanuit zijn beleving hierover iets te schrijven.

Jan Troost: 'In Nederland is er heel wat gebeurd rond het PGB de laatste vijf jaar. Ik geef jullie daar graag wat over mee. Ik voel me wel een soort van 'oorlogsjournalist'. Want het gaat niet de goede kant uit.'

Rutte 1

In 2011 kwam onder Kabinet Rutte 1 naar buiten dat men het PGB wilde terugdringen. Het PGB zou een aanzuigende werking hebben en er moest drastisch bezuinigd worden. Dat kwam voor velen als een volledige verrassing. De rechtse VVD, de regeringspartij van de Minister President, was immers de "uitvinder" geweest van het PGB in Nederland. Staatssecretaris Terpstra (VVD) introduceerde het PGB in 1996. Het werd gezien als de kroon op de Liberale verzorgingsstaat: de klant is koning, je bepaalt zelf hoe en waar je je zorg regelt.

Overheid trekt zich terug

De echte reden van afschaffing van het PGB was volgens mij dat de overheid minder verantwoordelijkheid wilde nemen voor de zorg en ondersteuning. Dit zei onze koning er over tijdens Prinsjesdag 2013 "Gecombineerd met de noodzaak om het tekort van de overheid terug te dringen, leidt dit ertoe dat de klassieke verzorgingsstaat langzaam maar zeker verandert in een participatiesamenleving. Van iedereen die dat kan, wordt gevraagd verantwoordelijkheid te nemen voor zijn of haar eigen leven en omgeving." Niet alleen in het PGB werd grof gesneden, maar ook in voorzieningen, onderwijs ondersteuning en uitkeringen. Voor ons was dit besluit de reden om de actiegroep Terug naar de bossen te starten.

Bekijk filmpje heropstart Terug naar de bossen 

Misbruik?

In Nederland praatte men voortdurend over misbruik met het PGB. Ik hoor dat Vlaanderen daarin Nederland begint na te apen door voortdurend te praten over misbruik van PAB en PGB. Ik wil daar graag een paar objectieve cijfers tegenover stellen.
Wat zijn de feiten in Nederland? Van de eindgebruikers van het PGB (de personen met een handicap zelf) gebruikt slechts 0,004 % het PGB waar het niet voor bedoeld is. Neem van mij aan dat de belastingontduiking een veel hoger percentage kent in Nederland! En anders reizen ze wel af naar België...

We protesteerden hiertegen op 19 september 2012 samen met Per Saldo en de CG-Raad.

Staatssecretaris Marlies van Zanten heeft naar aanleiding van dit protest vele gesprekken gevoerd met organisaties en PGB houders. Maar kort daarop viel het Kabinet van VVD, CDA en PVV.

foto van Jan Troost en Mark Rutte

Rutte 2

foto van Jan Troost en Mark Rutte

Er kwam een nieuwe regering. Met de komst van het VVD\PvdA hoopten we op een stabiel kabinet met meer aandacht voor mensen met een handicap en het PGB. We vestigden de aandacht op het belang van 'eigen regie'.

Het mocht niet baten. Jammer genoeg is de positie van mensen met een handicap ondergeschikt gemaakt aan de bezuinigingen: de eigen bijdragen werden erg verhoogd en we moesten eerst en vooral en zoveel mogelijk beroep doen op gratis mantelzorg.

De angst van dit Kabinet zit hem erin dat de groep 65-plussers steeds groter wordt. Meer mensen hebben zorg en ondersteuning nodig. Daardoor stijgen de kosten van de overheid. Over de gevolgen van mensen met een handicap wordt amper nagedacht. Het is een moeilijke strijd. Net als in België zijn we geen seksie groep en hebben we relatief weinig politieke macht. Economisch worden we niet gezien als belangrijk, eerder als kostenpost. Vooral ook omdat de overheid de verdienmogelijkheden en de uitkeringen heeft beperkt door de participatiewet in te voeren. Werk boven inkomen zetten, dit vergroot onze economische macht niet...

In de soep

Ken je in Vlaanderen het spreekwoord 'zoals de waard is, vertrouwt hij zijn gasten'? Dat drukt uit dat je oordeel over iemand vooral wordt beïnvloed door hoe je zelf bent. Het spreekwoord wordt altijd negatief gebruikt: 'als jijzelf niet te vertrouwen bent, vertrouw je anderen ook niet'. Je negatieve oordeel zegt dus eigenlijk meer over jezelf dan over de ander. Dat gevoel krijg ik bij onze regering!

Maar goed. Om misbruik te voorkomen krijgen mensen met een handicap het PGB dit jaar niet meer op hun eigen rekening maar wordt het gestort door de gemeente of de zorgverzekeraar bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Door de veel te snelle invoering gaat echter alles mis. Medewerkers van PGB houders worden niet of te laat uitbetaald. Er heerst grote chaos.

Nationale ombudsman oordeelt!

"Het menselijk belang is op alle fronten uit het oog verloren bij de invoering van de nieuwe wet voor het persoonsgebonden budget (pgb)", concludeert de Nationale ombudsman in een zopas verschenen rapport. Bij de hervorming had de overheid moeten zorgen voor een grondige voorbereiding en goede samenwerking met ketenpartners, een adequate informatieverstrekking, een gebruiksvriendelijk systeem, continuïteit van betalingen en een adequate respons en oplossing van individuele problemen. Op al deze punten is de overheid tekortgeschoten.

Lees artikel van de Nationale Ombudsman 'Invoering pgb-trekkingsrecht - schoolvoorbeeld van hoe het niet moet'

Wat nu?

Er komt weer een massale demonstratie op 12 september met 'Red de Zorg' in Amsterdam. Nu maar hopen dat ze luisteren.

"Succes in België. Ik hoop dat ze bij jullie wel begrijpen wat 'eigen regie' betekent. Zonder weer afhankelijk te worden van liefdadigheid en je naaste." Jan Troost, woordvoerder Terug naar de bossen

Wie is Jan Troost?

www.aparticipatie.nl – Van apartheid naar participatie!

Freedom Drive

Nederland is niet het enige land waarin bezuinigd wordt op de uitgaven voor zorg en ondersteuning. Dit is een algemene Europese tendens. In andere landen stijgen de noden veel sneller dan het geld dat de regering wil vrijmaken. Hervormingen worden soms doorgevoerd of verkocht aan het grote publiek als maatregelen voor inclusie of deïnstitutionalisering.

Maar inclusie en deïnstitutionalisering betekent natuurlijk niet 'trek je plan met de goodwill van familie, vrienden en vrijwilligers' of 'zorg zelf maar voor je kind met een handicap'. Nee, de overheid heeft wel degelijk de verantwoordelijkheid om voldoende geld vrij te maken zodat personen met een handicap de juiste en voldoend ondersteuning kunnen betalen.

Laat je stem horen

Wil je tegen de bezuinigingen in Europa protesteren en opkomen voor het recht op voldoende ondersteuning om een onafhankelijk leven in de samenleving te leiden? Stap dan samen met honderden andere mensen met een handicap uit Europa en sympathisanten mee op in de Freedom Drive in Brussel op 30 september!

Meer informatie over de Freedom Drive 2015

Gerelateerde artikels

VN-Verdrag Bedenkingen GRIP bij witte woede Bedenkingen GRIP bij witte woede 22 februari 2019 - de drie vakbonden van de non-profit betogen in Brussel. Ze willen geen persoonsvolgend budget voor kinderen met een handicap. We leggen uit waarom we dit betreuren op www.dewereldmo ... 22 feb 2019 / Katrijn Ruts Laatste kans voor Jo Vandeurzen? Laatste kans voor Jo Vandeurzen? Er komt véél plaats vrij in internaten: ter waarde van 28 miljoen euro. Genoeg om ervoor te zorgen dat geen kind nog langer dan 2 jaar op de wachtlijst staat. Maar heeft hij de politieke moed? 21 feb 2019 / Katrijn Ruts Paul kreeg vleugels door het PAB Paul kreeg vleugels door het PAB Het Nieuwsblad praatte met Hetty en Paul Pasteels. Paul kon dankzij zijn PAB op zichzelf gaan wonen. Hetty legt de link naar de witte woede van 22 februari. 21 feb 2019 / Katrijn Ruts Ondersteuning Wachttijd voor PAB vier keer langer Wachttijd voor PAB vier keer langer ... dan voor een voorziening. Dat is een van de trieste conclusies uit het Jaarverslag Jeugdhulp. 09 okt 2018 / Katrijn Ruts Alle beloftes ten spijt Alle beloftes ten spijt 10 juli 2018, Vlaams Parlement: de persoonsvolgende financiering voor minderjarigen komt er NIET deze legislatuur. Zelfs een engagement om de lang wachtende kinderen hun PAB te geven blijft uit. 12 jul 2018 / Katrijn Ruts Ondersteuning "Wij kunnen niet staken" "Wij kunnen niet staken" Gabria is 18 jaar en wacht al 15 jaar op een PAB. Zij heeft geen grote lobby-organisaties zoals instellingen of vakbonden achter zich. "Als ik in de keuken op de grond ga zitten, heeft enkel mijn doch ... 17 mei 2018 / Katrijn Ruts Ondersteuning Alarm kinderrechten / PAB ! Alarm kinderrechten / PAB ! Crisisvergadering dinsdag 24 april 18u bij GRIP. Kom af, we hebben je nodig! Oproep aan iedereen die bezorgd is over de ellenlange wachttijden voor persoonlijke assistentie voor inclusie van onze kind ... 16 apr 2018 / Katrijn Ruts Ondersteuning PAB-loterij voor kinderen start weer PAB-loterij voor kinderen start weer Binnenkort kunnen kinderen met een dringende ondersteuningsnood hun kans weer wagen. Wint Janneke van Mieke? En wie vertrekt voor een tweede decennium op de wachtlijst? 12 dec 2017 / Katrijn Ruts Onderwijs Ondersteuning Een schooljaar begint op 1 september... Een schooljaar begint op 1 september... Op 1 september ging met het nieuwe schooljaar ook het nieuwe model voor ondersteuning voor het M-decreet van start. Eind goed, al goed? Journaliste Kaja Verbeke van Apache liet GRIP, het Steunpunt voo ... 08 sep 2017 / Katrijn Ruts Onderwijs Ondersteuning Meer PAB's nodig voor inclusief onderwijs Meer PAB's nodig voor inclusief onderwijs Het ontbreken van de toegang tot persoonlijke assistentie zet een rem op de doorbraak van het inclusief onderwijs in Vlaanderen. Minister Crevits en minister Vandeurzen dienen ervoor te zorgen dat er ... 24 aug 2017 / Patrick Vandelanotte Ondersteuning Cijfers jaarverslag jeugdhulp beschamend Cijfers jaarverslag jeugdhulp beschamend Heb je een minderjarig kind met een handicap? Dan is het 6 keer moeilijker om een PAB te krijgen om je kind bij jou te laten opgroeien dan een plaats in internaat of semi-internaat. Dat moet én kàn an ... 22 jul 2017 / Katrijn Ruts Ondersteuning Garandeert vermaatschappelijking van de zorg onze rechten? Garandeert vermaatschappelijking van de zorg onze rechten? Vermaatschappelijking van de zorg, marktwerking, persoonsvolgende financiering: allemaal actuele thema's waar zeer veel om te doen is in de sociale sector en de welzijnssector. Lees de visie van GRIP ... 24 mrt 2017 / Katrijn Ruts Ondersteuning Monique bepaalt zelf Monique bepaalt zelf Het verhaal van Monique Van den Abbeel illustreert dat een PAB geen luxe is maar een opstap naar inclusie. Een interview op sociaal.net 30 jan 2017 / Nancy Lievyns Een realiteitsstage voor Inge Vervotte Een realiteitsstage voor Inge Vervotte Voormalig Vlaams minister van welzijn en huidig grote baas van Emmaüs-groep Inge Vervotte gaf afgelopen weekend een interview in de krant De Morgen. Voor dit interview krijgt ze van GRIP een trofee vo ... 25 jan 2017 / Katrijn Ruts Ondersteuning Juristen kritisch over uitspraak Grondwettelijk Hof PVF-decreet Juristen kritisch over uitspraak Grondwettelijk Hof PVF-decreet In maart 2016 oordeelde het Grondwettelijk Hof dat het decreet persoonsvolgende financiering niet strijdig is met de Grondwet. Twee juristen namen het arrest onder de loep. Resultaat: een artikel in d ... 10 jun 2016 / Katrijn Ruts Ondersteuning Grondwettelijk Hof verwerpt beroep tegen PVF-decreet Grondwettelijk Hof verwerpt beroep tegen PVF-decreet In 2015 stapte vzw Iedereen BeZORGd naar het Grondwettelijk Hof. De oudervereniging vroeg de gedeeltelijke vernietiging van het decreet persoonsvolgende financiering. Het Hof sprak zich hier gisteren ... 18 mrt 2016 / Katrijn Ruts Ondersteuning Eén jaar Bourgeois I: Welzijn Eén jaar Bourgeois I: Welzijn Een dik jaar geleden startte een nieuwe Vlaamse Regering. We bekeken het welzijnsbeleid vanuit een handicap-gelijkekansenbril. 01 dec 2015 / Katrijn Ruts Ondersteuning Korte samenvatting Welzijn na 1 jaar Bourgeois I Korte samenvatting Welzijn na 1 jaar Bourgeois I De Vlaamse Regering werkt onder leiding van Minister Vandeurzen hard aan de uitvoering van het decreet persoonsvolgende financiering dat eind vorige legislatuur gestemd werd. 5 uitvoeringsbesluiten zi ... 01 dec 2015 / Katrijn Ruts Ondersteuning Persbericht GRIP over procedure Grondwettelijk Hof PVF Persbericht GRIP over procedure Grondwettelijk Hof PVF GRIP steunt procedure bij Grondwettelijk Hof tegen decreet persoonsvolgende financiering. 'Vlaamse overheid moet verantwoordelijkheid opnemen tegenover personen met een handicap' 05 mei 2015 / Katrijn Ruts Ondersteuning PVF-decreet goedgekeurd door meerderheid commissie welzijn PVF-decreet goedgekeurd door meerderheid commissie welzijn Nee, het is geen aprilgrap, maar bittere ernst. Op 1 april keurden de parlementsleden van de regeringspartijen (CD&V, sp.a en N-VA) het decreet persoonsvolgende financiering goed. De parlementsleden v ... 02 apr 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning Nog acties tegen decreet PVF Nog acties tegen decreet PVF GRIP, Nema, Ouders voor Inclusie en Hazo zijn niet de enige die actie voeren tegen het decreet PVF. 14 mrt 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning PVF: 10 bezorgdheden en aanbevelingen PVF: 10 bezorgdheden en aanbevelingen Vanuit de actiegroep RIP PAB PGB protesteren GRIP, HAZO, NEMA en Ouders voor Inclusie tegen het decreet PVF. Ons nieuw beleidsdossier moet de politici duidelijk maken waarom ze het decreet beter niet ... 28 feb 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning Beleefde ontvangst bij partijbureaus voor rouwstoet handicap - Actiegroep RIP PAB PGB vraagt om bezinning Beleefde ontvangst bij partijbureaus voor rouwstoet handicap - Actiegroep RIP PAB PGB vraagt om bezinning Op 24/02/2014 voerden GRIP, Ouders voor Inclusie, HAZO en Nema een symbolische publieke actie over het decreet persoonsvolgende financiering. Lees het persbericht na de actie. 25 feb 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning Actie rouwstoet in de pers Actie rouwstoet in de pers TV, radio, papieren en online pers berichtten over de actie 'RIP ondersteuning & keuzevrijheid' op 24 februari 2014. 25 feb 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning Hoorzittingen PVF in parlement Hoorzittingen PVF in parlement Deze weken buigt  de Commissie welzijn van het Vlaams parlement zich over het decreet persoonsvolgende financiering. Op 25 en 26 februari mochten 10 organisaties uit het middenveld zich uitspreken ove ... 25 feb 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning Rouwstoet bij sp.a, CD&V en N-VA Rouwstoet bij sp.a, CD&V en N-VA Op 25 februari 2014 start in het parlement het debat over het decreet 'persoonsvolgende financiering'. Dat verandert wie recht heeft op ondersteuning en welke ondersteuning men kan krijgen. Volgens GR ... 24 feb 2014 / Katrijn Ruts Ondersteuning Decreet Persoonsvolgende financiering naar parlement Decreet Persoonsvolgende financiering naar parlement Vrijdag 31 januari 2014 keurde de Vlaamse Regering het ontwerpdecreet persoonsvolgende financiering goed. Het decreet is nu klaar om te worden besproken in het Vlaams Parlement. 03 feb 2014 Ondersteuning Kritiek op decreet PVF vanuit Centrum voor gelijkheid van kansen Kritiek op decreet PVF vanuit Centrum voor gelijkheid van kansen De Vlaamse Regering heeft het voorontwerp van decreet over persoonsvolgende financiering een eerste keer "principieel" goedgekeurd. Het Centrum voor gelijkheid van kansen en voor racismebestrijding le ... 30 sep 2013 / Katrijn Ruts Ondersteuning Reactie GRIP op conceptnota PVF Reactie GRIP op conceptnota PVF Op 15 mei 2013 maakte Vlaams Minister van Welzijn Jo Vandeurzen de conceptnota persoonsvolgende financiering bekend. 15 jul 2013 Ondersteuning Minister Vandeurzen over PVF in Commissie Welzijn Minister Vandeurzen over PVF in Commissie Welzijn Op 2 juli debatteerde de Commissie Welzijn van het Vlaams Parlement over de conceptnota persoonsvolgende financiering (PVF). Minister Vandeurzen wil met PVF het hele ondersteuningsbeleid voor personen ... 12 jul 2013 / Katrijn Ruts Ondersteuning Minister Vandeurzen hervormt Minister Vandeurzen hervormt Dit voorjaar werkt Minister van Welzijn Jo Vandeurzen de toekomstige financieringswijze van de ondersteuning van personen met een handicap uit. GRIP zette 10 aandachtspunten voor de toekomstige financ ... 22 feb 2013 / Katrijn Ruts
Verberg submenu