Sofie's zoektocht: "Hoe wordt mijn woondroom werkelijkheid?"

Wonen Sofie's zoektocht:

Sofie De Schryver onderzoekt, als jonge dertiger met een hoge ondersteuningsnood, hoe ze haar woondroom kan verwezenlijken.

Het recht op zelfstandig wonen zit verankerd in de mensenrechten. Ook wanneer je leeft met een handicap zou je in een ideale wereld toegang moeten hebben tot een eigen thuis, een plek waar je graag woont, je veilig en wel voelt en waarbinnen je, met de juiste omkadering, zelf kan bepalen hoe je zou willen leven. 

Om de drempels in het woonbeleid in kaart te brengen, gaat GRIP vzw in dialoog met ervaringsdeskundigen. Deze keer doen we dat met Sofie De Schryver, die als jonge dertiger onderzoekt hoe ze haar woondroom kan verwezenlijken en zelf haar ondersteuning in handen kan houden.

 

Niet vanzelfsprekend

Sofie spreekt niet door haar stembanden te gebruiken, ze maakt gebruik van ondersteunde communicatie om haar verhaal hoorbaar te maken. Dit interview kwam daarom schriftelijk tot stand. Zo selecteerde Sofie woorden uit haar communicatieboek met bliss-symbolen, die vervolgens in zinnen werden gegoten door een persoonlijk assistent. Elke zin kreeg een score op vlak van inhoud en formulering. Op die manier werd nauwkeurig afgestemd of Sofie’s gedachten juist in woorden werden gegoten.

Tussendoor konden we via videogesprekken nog de puntjes op de i zetten. “Ja” en “nee” zijn bij Sofie gekoppeld aan een vaste kijkrichting. Door aandachtig naar de bewegingen van haar hoofd te kijken, kreeg ik antwoorden op mijn vragen.

Wie is Sofie?

Ik ben Sofie De Schryver. Ik ben 30 jaar en mijn interesses gaan voornamelijk uit naar filosofie, actualiteit, kunst, muziek (ook klassiek), mode en naar maatschappelijke thema’s met klimaatverandering en milieubescherming voorop. Ik volgde de opleiding moraalwetenschappen aan de Universiteit Gent. Een aantal jaren geleden heb ik mijn bachelorproef afgewerkt. Nu volg ik nog de twee resterende vakken binnen de opleiding. Daarnaast ga ik al meer dan 9 negen jaar elke zaterdagochtend naar het atelier beeldhouwen en ruimtelijke vormgeving, waar ik mijn creativiteit de vrije loop laat. In 2019 behaalde ik het leerbewijs basiscompetenties specialisatie beeldende en audiovisuele kunsten.

Ik heb wat men noemt een 'hoge ondersteuningsnood'. Zes dagen per week komt er bij mij assistentie over de vloer. Samen gaan ze met mij op zoek naar wat ik graag wil en hoe we dat gaan aanpakken. Communiceren doe ik hoofdzakelijk met mijn ogen, maar ik heb ook een aantal spraaktoetsen op mijn rolstoeltafel die ik met mijn handen bedien, waardoor een korte, gesproken boodschap wordt afgespeeld: Ik wil iets zeggen, dat is een goed idee, ik wil iets anders. Daarnaast heb ik ook een spraakcomputer waarmee ik woorden kan selecteren die dan door de computer worden uitgesproken. Momenteel ben ik nog steeds aan het zoeken om deze zo vlot mogelijk te bedienen.

Ik moet de kans krijgen om mijn dromen en ideeën te mogen uiten, zonder dat de omgeving voor mij keuzes maakt. Ik heb dus altijd iemand rond mij nodig die de dialoog met anderen in mijn omgeving faciliteert. Daarvoor is een wederzijds vertrouwen zeer belangrijk. Enkel op die manier kan ik volwaardig participeren.

 

Keuzevrijheid

Wat zijn de eerste woorden die spontaan in je opkomen wanneer je denkt aan een eigen woonst?

Via mijn communicatiewoordenboek selecteerde ik ‘baas’, ‘eigen keuzes’, ‘ondersteunen’, ‘juridisch’ en ‘financieel’.

Ik blijf baas over mijn eigen leven en ik maak mijn eigen keuzes. Ik heb mensen rond mij die deze keuzes ondersteunen en helpen uitbouwen. Ook juridisch en financieel heb ik de zekerheid dat ik dit kan blijven doen!

Veel mensen koppelen een hoge ondersteuningsnood nog altijd aan een verblijf in een voorziening. Hoe ervaar je dat zelf?

Ik heb daar niet echt ervaring mee omdat ik inclusief onderwijs heb gevolgd. Mijn vrienden vinden het niet meer dan vanzelfsprekend dat ik thuis woon.

Op een bepaald moment ben ik met leeftijdsgenoten gaan brainstormen over hoe ik zou willen wonen in de toekomst. We hebben toen alle bestaande woonvormen onderzocht en kwamen tot de conclusie dat er niet echt iets bestaat wat voldoet aan wat ik voor ogen heb, aan mijn droombeeld. Ik ben verder op zoek gegaan naar inspiratie in binnen- en buitenland : interessante projecten, ouderinitiatieven, …

Steeds toetste ik de informatie af aan de vraag : 'Wat is een aanvulling om mijn droom concreet te maken?' en 'Waar voel ik me niet goed bij?' .
Zo blijft het een proces van verder zoeken, puzzelen en sleutelen aan de realisatie van mijn woondroom.

Zelfstandig is niet alleen

Waarom is het voor jou belangrijk om de stap naar zelfstandig wonen te zetten?

Dit is een stap in het leven dat voor vele mensen vanzelfsprekend is, maar toch niet altijd voor iedereen. Op dit moment woon ik nog bij mijn ouders thuis. Ik wil aan de toekomst denken, voor de dag waarop mijn ouders geen ondersteuning meer kunnen opnemen zoals ze dat vandaag doen. Dus wil ik het nu al proberen te organiseren en realiseren.”

Wat voor mij zelfstandig wonen betekent, is misschien iets anders dan wat sommige andere mensen ervan maken. Vanuit hun blik is dat misschien vreemd dat iemand met zo'n ondersteuningsnood alleen wilt wonen. Maar zelfstandig wonen betekent voor mij iets anders dan ‘alléén alléén’ wonen.

Ik zal de klok rond ondersteuning nodig hebben, want ik kan niet zomaar het huis uit stappen om op mijn eigen benen te gaan staan.

Hoe zou jouw ideale woonsituatie eruit zien?

Ik blijf verder dromen van een cohousingsproject waarbij de mensen waar ik mee samenleef zich ook voor een deel willen en kunnen inzetten voor mijn ondersteuning op momenten dat mijn persoonlijke assistenten niet aanwezig zijn.

Op mijn blog staat uitgebreider beschreven hoe mijn ideale woonsituatie eruitziet. Ik schets er mijn droombeeld van hoe ik graag zou willen wonen en welke zaken van belang zijn. Hoe groter de woorden, hoe belangrijker ik die elementen vind in het verwezenlijken van deze droom.

Obstakels onderweg

Op welke drempels ben je in je zoektocht naar een eigen woning al gebotst?

“Een eerste drempel die ik tegenkwam, is het beperkt assistentiebudget. Het is moeilijk om assistentie de klok rond te organiseren. Hierdoor zal ik genoodzaakt zijn om ook beroep te doen op personen die niet betaald worden met mijn budget zoals vrijwilligers of medebewoners.”

Ook de toegankelijkheid is vaak een drempel. Omdat ik volledig rolstoelafhankelijk ben, heb ik een goed aangepaste woning nodig. Toen ik op zoek ging naar 'aangepaste' studentenkoten heb ik ervaren dat men er vaak vanuit gaat dat de rolstoelgebruiker ook nog enkele stappen kan zetten om een drempel te overbruggen, op een doucheklapstoel te gaan zitten, enzovoort.

Bij woonprojecten zoals een cohousingsproject merk ik dat het van belang is om vroeg bij een project betrokken te zijn. Dit omdat je dan voldoende inspraak kan hebben op de structuur en toegankelijkheid van de woning. Indien je er later bij bent, is dat soms onmogelijk.

Cohousing blijft een droom, maar ik besef dat  de rolstoelafhankelijkheid, de aanpassingen en de kosten, het soms moeilijk maken. Een goed aangepaste woning is sowieso al duurder, vooral als er moet verbouwd worden. Voor de aanpassingen zijn er zeker wel ook tegemoetkomingen, maar niet altijd 100 procent.

Sofie's woonblog

Je haalde het al zelf aan: je schrijft een blog over je woonzoektocht. Waarom engageer jezelf hiervoor?

Doorheen mijn zoektocht heb ik al ontzettend veel informatie verzameld en veel boeiende mensen ontmoet. Ik wil deze informatie echter niet alleen voor mezelf houden, maar delen met anderen die een soortgelijke zoektocht afleggen. Hen meegeven dat er meer mogelijk is dan de nu al bestaande woonvormen. Hen aanmoedigen om een sprong in deze richting te springen. Ik wil namelijk anderen inspireren om te durven dromen, te durven doen.

Je kan Sofie De Schryver verder volgen via haar blog: ‘Mijn woonzoektocht’.

Dit interview verscheen ter ere van 3 december, de internationale dag van personen met een handicap, ook op Sociaal.net.

De foto's in dit artikel werden gemaakt door Sien Verstraeten.

Gerelateerde artikels

Wonen Afsluiter interviewreeks wonen 2021 Afsluiter interviewreeks wonen 2021 In 2021 kon je op onze website 7 interviews lezen over het recht op wonen. Die reeks ronden we nu af met een terugblik en een laatste gesprek. 25 jan 2022 Wonen "Met een handicap kan je ook zelfstandig wonen" "Met een handicap kan je ook zelfstandig wonen" Paul Pasteels vertelt waarom het zo belangrijk is om een eigen woonplek te hebben waarin hij zelf zijn leven kan leven. 08 dec 2021 / Lynn Formesyn Wonen Hoe verlagen we de drempels naar inclusief wonen? Hoe verlagen we de drempels naar inclusief wonen? Welke oplossingen zien Joy Verstichele (Vlaams Huurdersplatform) en Hugo Beersmans (De Woonzaak) voor de wooncrisis die ook mensen met een handicap treft? 25 nov 2021 / Lynn Formesyn Wonen In gesprek met minister Matthias Diependaele over een inclusief woonbeleid In gesprek met minister Matthias Diependaele over een inclusief woonbeleid Hoe kijkt onze Vlaamse minister van Wonen naar de situatie van personen met een handicap op de woonmarkt? 10 nov 2021 / Lynn Formesyn Wonen "Bergen wilskracht nodig om zelfstandig te wonen" "Bergen wilskracht nodig om zelfstandig te wonen" In deze interviewreeks brengen we de knelpunten in kaart van het woonbeleid voor personen met een handicap. Dat het recht op wonen niet zomaar verworven blijkt, ervaart ook Tim Agterbos. 16 sep 2021 / Lynn Formesyn Toegankelijkheid Wonen Over drempels op de woonmarkt voor personen met een handicap Over drempels op de woonmarkt voor personen met een handicap Waar zitten de handicaps in ons huidig woonbeleid? GRIP sprak erover met Koen Hermans. 04 mei 2021 / Lynn Formesyn Wonen De woelige weg naar zelfstandig wonen De woelige weg naar zelfstandig wonen GRIP-collega Ans Janssens (27) getuigt over hoe woelig de weg naar een eigen woonst verloopt, ook al vindt ze zichzelf nog behoren tot de gelukzakken. 07 apr 2021 / Lynn Formesyn Recht op wonen in 't kort Recht op wonen in 't kort Wat is het recht op wonen? Hoe is het gesteld in ons land? Hoe kan het beter? Lees erover in onze korte tekst in eenvoudigere taal! 17 jan 2021 / Katrijn Ruts Daarom steunt GRIP de Woonzaak Daarom steunt GRIP de Woonzaak Met de Woonzaak werken diverse organisaties samen om de wooncrisis te stoppen. Ook GRIP heeft zich aangesloten. 16 jan 2021 / Katrijn Ruts Mensenrechten Discriminatie huurmarkt Discriminatie huurmarkt Bij zoeken naar huurwoning wordt 36% van de rolstoelgebruikers in Antwerpen gediscrimineerd, wijst nieuw onderzoek met praktijktesten uit. "Kan toch niet dat dit onbestraft blijft?" 10 dec 2020 / Katrijn Ruts Ministers laten veertigers, vijftigers en zestigers jaren in rusthuizen zitten. Ministers laten veertigers, vijftigers en zestigers jaren in rusthuizen zitten. Joke (40) en Herman (62) wonen in een woonzorgcentrum omdat ze op de wachtlijst staan voor een PVB. GRIP sprak met hen. 25 nov 2020 / Katrijn Ruts Zullen personen met een handicap na corona zelf kunnen kiezen waar ze wonen? Zullen personen met een handicap na corona zelf kunnen kiezen waar ze wonen? Dit opiniestuk op knack.be pleit voor een beleid dat een leven in de maatschappij ten volle ondersteunt. Het kwam tot stand in samenwerking  met mensen uit het Netwerk Ondersteuningsbeleid van GRIP. 15 jun 2020 / Katrijn Ruts Wonen Word vrijwilliger in het Netwerk Wonen Word vrijwilliger in het Netwerk Wonen 05 mrt 2020 / Marie Aeles Standpuntnota 'Een inclusief woonbeleid' Standpuntnota 'Een inclusief woonbeleid' In Vlaanderen wordt niet aan het recht op wonen voldaan. Lees de visie en voorstellen van GRIP voor beleidsmakers. 31 jan 2020 / Katrijn Ruts Wonen Wonen: dromen, drempels en hefbomen Wonen: dromen, drempels en hefbomen Iedereen heeft recht op een eigen woonplek midden in de maatschappij. Jan en Léticia, Guny, Dominiek, Geert, Thomas en Katy vertellen hun ervaring met het realiseren van hun woondroom. Inspirerende ge ... 06 mrt 2018 / Katrijn Ruts Wonen Een huis, een thuis, maar geen tehuis Een huis, een thuis, maar geen tehuis In onze nieuwste publicatie #inclusie#wonen laten we 5 mensen aan het woord. Zij vertellen hoe ze inclusief wonen waarmaken in de praktijk. 11 dec 2017 / Katrijn Ruts Wonen Nog veel werk voor het woonbeleid Nog veel werk voor het woonbeleid Dat is de algemene conclusie van het debat over Wonen van GRIP op 22 april. Dit was een activiteit op de REVA-beurs in Flanders Expo. Beleidsmakers, experten en ervaringsdeskundigen bespraken hoe pers ... 30 apr 2017 / Katrijn Ruts
Verberg submenu